Make Money Fast

We weten zo langzamerhand dat IT-investeringen een hoog
risico lopen om te mislukken.  Vooral als het gaat om grote
en prestigieuze projecten.  Het lijkt wel of er elke maand
ergens een bedrijf over de kop gaat door totaal
ondoordachte IT-investeringen waarbij het ritueel
verbranden van geld in het niet valt.  Al met al kost dat
scheppen met geld, en levert helemaal niets behalve ellende
op.

Maar er is een lichtpuntje voor de handige marktspeculant.
Je zou namelijk aan deze ellende wel eens geld blijken te
kunnen verdienen.  Een collega kwam op het leuke idee om
eens te kijken wat er gebeurd met de aandelenkoers zodra de
markt weet dat er tot een grote IT-investering is
besloten.

Hij achterhaalde ongeveer 250 krantenberichten tussen 1990
en 1997 in de retail sector waarin gewag werd gemaakt van
een of andere IT-investering.  Vervolgens bekeek hij de
bedrijven in kwestie om vast te stellen of er in de buurt
van de aankondiging nog andere invloeden konden zijn die de
aandelenkoers zouden kunnen hebben beinvloed.  Na deze
filtering bleven nog 150 aankondigingen over afkomstig van
59 beursgenoteerde retailers, waarbij er geen bekende
andere invloeden konden worden gevonden die normaliter
koersschommelingen kunnen veroorzaken.

Toen heeft hij gekeken naar de 3D-CAR: de 3-day cumulative
abnormal return.  Een multiple-day CAR is de standaard
variabele om te bekijken in dit soort IT-gerelateerde event
studies.  De methodologie van zulke studies gaat ervan uit
dat de zogenaamde efficiente markthypothese waar is.  Die
zeg dat nieuwe informatie over de activiteiten van een
bedrijf die de huidige en toekomstige winsten significant
kunnen beinvloeden door investeerders wordt geevalueerd, en
dat zich dat snel in de aandelenkoers zal reflecteren.
Dus: denkt de investeerder dat het een goed idee is, gaan
de koersen omhoog, en bij een slecht idee het omgekeerde.
De efficiente markthypothese zien we dagelijks aan het
werk: zijn er kwartaalcijfers bekend, de beurs reageert.
Is er een schandaal, aandelen schommelen.  Een fusie?
Meteen een reactie.  Denk aan Euronext die de handel in KLM
een half uur stopte wegens een persbericht.  Een half uur
nadat de handel weer was toegestaan was het aandeel KLM
14.19 EUR, en een stijging van 18.65%.  Dat is nu de
efficiente markthypothese in de praktijk.

Als je nu even gelooft dat de efficiente markthypothese
hout snijdt, dan kun je op je klompen aanvoelen dat na
bekendwording van informatie over IT-investeringen, de
verandering in de aandelenkoers kort daarna aangeeft wat de
kapitaal markt ervan vindt.  Met name de toegevoegde
waarde, en de potentie voor waarde creatie in de toekomst.
In het onderzoek keek men dus naar de aandelenkoers van de
dag voor de bekendmaking, de dag zelf, en de dag erna (de
3D-CAR).  Tevens werd een inschatting gemaakt van het soort
aankondiging: IT-investeringen om de exploitatie te
verbeteren, en de meer exploratieve IT-investeringen.

En wat bleek nu?  De aandelenkoers ging in de 150 gevallen
gemiddeld met 0.61% omlaag.  De spreiding was wel
verschillend:  die was hoog bij de exploratieve plannen, en
lager bij de meer op exploitatie gerichte investeringen.
Kennelijk is het dus zo dat in de retail sector de markt
niet veel opheeft met IT-investeringen.  Aankondigingen van
dergelijke aard hebben significante negatieve invloed op de
koers, en als je de efficiente markhypothese aanneemt,
betekent dat dus dat de markt niet gelooft dat er waarde
gecreerd zal worden.  Goh, hoe zouden ze daar nu bij
gekomen zijn?

Er zijn meerdere lessen te leren van dit onderzoek.  De
eerste les is er voor speculanten: dit wetende is het
mogelijk snel geld te maken op de korte termijn markt door
de juiste opties te kopen op de dag van bekendmaking, en
die dan snel weer te verkopen.  Gemiddelde genomen zul je
daar mee uit komen, als je de statistiek gelooft die
bedreven is in het onderzoek.  Bovendien kun je zelf dit
soort onderzoek overdoen in de marktsector die je zelf goed
kent, om te kijken naar dit soort wetmatigheden.

Een andere les is er voor bedrijven die investeren in
informatie technologie.  Het viel de markt kennelijk al
tien jaar geleden op dat bedrijven kapitaal vernietigen
door IT-investeringen.  Dus het is wellicht een idee om
eens na te gaan denken over de waarde creatie van
IT-investeringsplannen voordat men daadwerkelijk gaat
investeren, laat staan een en ander wereldkundig maakt.
Bovendien lijkt het een goed idee om bij bekendmakingen
meteen geloofwaardige informatie te verstrekken over de
waarde creatie, hoe die is ingeschat, wat het toekomst
potentieel is, enzovoort.  Want als je beursgenoteerd bent
weet je: de markt heeft altijd gelijk.

X

Meer weten over de wondere wereld van ICT 
in Jip en Janneke taal? Ga dan naar de
knipselkrant van Chris Verhoef

Prof. dr Chris Verhoef is hoogleraar informatica 
aan de Vrije Universiteit in Amsterdam.  Hij schrijft      
maandelijks een column in AG II.  Deze tekst is 
copyright SDU.  Niets van deze uitgave mag zonder
schriftelijke toestemming van de uitgever worden
overgenomen of worden gepubliceerd.