Cobol is dood, leve Cobol!

Wim Ebbinkhuijsen, de motor achter de Cobol standaardisatie
zal binnenkort zijn laatste vergadering van het
standaardisatiecommitee Cobol meemaken.  Na decennia hard
werken stopt hij ermee, een imposante hoeveelheid werk
achterlatend, waaronder zijn laatste boek dat simpel "Cobol
2002" heet.  Wim, bedankt!  Maar is Cobol nu dood?  Is er
een eind gekomen aan een tijdperk?  Zijn we nu allemaal
over op Java, .NET, of tenminste toch C++?  En waarom
hebben we eigenlijk nog vergaderingen over een Cobol
standaard?

Laten we eens een paar feiten op een rijtje zetten.
Ongeveer 60% van alle bedrijfskritische software draait op
mainframes.  En van die 60% maakt zo'n 60% van al die
applicaties gebruik van Cobol.  Van alle productie
transacties die er gedaan worden wereldwijd, wordt 75%
gedaan op mainframes met behulp van Cobol.  Meer dan 60%
van alle gegevens die via het Web toegankelijk zijn, staat
op mainframes.  Cobol mainframes verwerken meer dan 83% van
alle transacties wereldwijd.  En meer dan 95% van alle
financiele- of verzekereingsgegevens wordt verwerkt met
Cobol.  En dat is vandaag.  Niet 10 jaar geleden.

De initiatoren van Cobol hadden humor, konden goed zwijgen,
zo blijkt.  Tijdens het 25 bestaan van Cobol (dat was in
1985, mind you!), is de legende van het Cobol grafmonument
ontrafeld.  In het Computer history himuseum in Mountain
View, CA, staat namelijk een grafmonument, compleet met
offerlam, waarop simpel "COBOL" staat.  Dit bleek bij het
allereerste begin van Cobol door een van de leden van het
committee in het geheim besteld te zijn.  Aldus de maker,
toen hem gevraagd werd wat COBOL was: "Well it's a Polish
name. We shortened it and got rid of a lot of unnecessary
notation."  Hilarisch, als je de verbositeit van Cobol in
ogenschouw neemt.  Toen heeft hij het naar iemand van het
Pentagon gestuurd---zonder porto te batalen!  Dit omdat
Cobol net als Internet bij het Amerikaanse ministerie van
defensie vandaan komt.  Bij het Pentagon konden ze toen nog
een goede grap waarderen.  Dus: nul reactie.  Na weken
radiostilte hield de grappenmaker het niet meer, en belde
naar het Pentagon.  Na wat praten over koetjes en kalfjes
vroeg hij langs de neus weg: Zeg, heb je soms nog iets met
de post gekregen?  Pentagon: Ja, we vroegen ons al af wat
je daarmee bedoelde.  Dat bleek het volgende te zijn: het
bedrijfsleven ging meteen aan de haal met COBOL, en wilde
de zaak commercieel maken, ten koste van standaardisatie.
Daar was dit lid op tegen, en terecht.

Overigens, was zijn werkgever niet zo blij.  Men was bang
dat dit het gunnen van defensiecontracten negatief zou
beinvloeden, toen al (1960).  Uiteindelijk werd hij wel op
het matje geroepen, maar niet ontslagen.  Een en ander is
altijd ontkent tot 1985, waar hij ter ere van het 25 jarig
bestaan uit de kast kwam.  Op een foto is bij de grafsteen
onze grappenmaker te zien, samen met Grace Hopper, de
moeder van Cobol, en waar Wim Ebbinkhuijsen nog Cobol van
geleerd heeft.

Velen hebben de dood van Cobol al voorspeld, hebben Cobol
verguisd, en behoorlijk ongegronde soms aggressieve
uitspraken gedaan.  Eentje die me is bijgebeleven is deze:
"The use of COBOL cripples the mind; its teaching should,
therefore, be regarded as a criminal offense."  Deze was
van Dijkstra, winnaar van de Turing award (zeg maar de
Nobelprijs voor Informatica), dus niet de eerste de beste.
Niets dan goeds over de doden, maar deze keer had hij het
toch falikant mis.

Waar Wim stopt, gaan anderen door.  De Vrije Universiteit
is lid geworden van de Cobol standaardisatie commissie om
samen met anderen zijn belangrijke werk voort te zetten.
Dat is geen toeval: de VU heeft al ter ere van het 40-jarig
jubileum van COBOL, de eerste vrijelijk verkrijgbare
COBOL-grammatica gepubliceerd.  Degenen die tools maken
voor het analyseren, en renoveren van de regels code die er
in Cobol operationeel zijn (ongeveer 225 miljard regels)
kunnen hier hun voordeel mee doen.  Maar ook als je COBOL
wilt standaardizeren, zijn de VU-technieken zeer
bruikbaar.

X

Meer weten over de wondere wereld van ICT 
in Jip en Janneke taal? Ga dan naar de
knipselkrant van Chris Verhoef

Prof. dr Chris Verhoef is hoogleraar informatica 
aan de Vrije Universiteit in Amsterdam.  Hij schrijft      
maandelijks een column in AG II.  Deze tekst is 
copyright SDU.  Niets van deze uitgave mag zonder
schriftelijke toestemming van de uitgever worden
overgenomen of worden gepubliceerd.