ICT-kosten groeien onstuitbaar

Het lukt maar weinig organisaties te bezuinigen met ICT.
Logisch, want het gros van de Nederlandse middelgrote
ondernemingen heeft volgens eigen zeggen wel een goed
inzicht in de kosten, maar niet in de baten van ICT.
Maar bezuinigen op is er ook niet echt bij.

Het thema van de studiedag van CMG en Heliview was
ambitieus: Bezuinigen met of op ICT? De uitkomst lag
helaas voor de hand: als er al bezuinigd wordt, is het
op.

Door de tegenvallende economische situatie kiezen veel
bedrijven ervoor te bezuinigen. En de geldvretende
ICTafdeling komt daar al snel voor in aanmerking. Dat
vindt het algemeen management, waar meestal zelden iemand
in zit met een IT-achtergrond. Uiteindelijk wordt er maar
weinig bezuinigd op ICT in middelgrote ondernemingen.
Integendeel, blijkt uit een onderzoek van Heliview onder
ruim 140 organisaties; het budget is alleen maar gegroeid
en blijft dat de komende jaren doen.

Erg verwonderlijk is dat niet, want zeker bij middelgrote
organisaties wordt al snel 80 procent van het ICTbudget
uitgegeven aan beheer en onderhoud. Daar kan weinig op
bezuinigd worden.

Kortzichtig

Grote organisaties bezuinigen wel fors op hun ICT. Is
dat kortzichtig? Gaat dat niet ten koste van innoverende
projecten, die in de regel als eerste stopgezet worden
in moeilijke tijden? "Op zich is bezuinigen niet slecht",
meent Ton Ketelaars, directeur van Heliview. "Het zou
geen probleem zijn als die bezuinigingen zouden leiden
tot het anders alloceren van tijd. Dan kunnen automatiseerders
samen in de tijd die ze over hebben nadenken over hoe
het allemaal beter zou kunnen. Als bezuinigen echter
leidt tot minder personeel, zal dat op den duur leiden
tot contraproductiviteit. Als je tijd over hebt als
IT-afdeling, dan moet je gaan overleggen met het algemeen
management over hoe IT beter in de organisatie ingepast
kan worden."

Dat is zeker in het middenbedrijf hard nodig. Volgens
het Heliviewonderzoek heeft een ruime meerderheid geen
inzicht in het nut van ICT voor het bedrijf. Terwijl ICT
een steeds groter deel van de totale bedrijfskosten voor
zijn rekening neemt. Het gaat in veel gevallen al om ruim
eenvijfde tot een kwart. Toch heeft degene in het algemeen
management die IT in zijn portefeuille heeft maar zelden
een IT-achtergrond. En dat moet veranderen, vindt Ketelaars.

Maar voorlopig moeten we het ermee doen. En hoe slaat de
organisatie zich er dan ondertussen toch doorheen? Door
ICTkosten en baten zo meetbaar mogelijk te maken. Zo kan
een algemeen manager betere beslissingen nemen over het
ICT-budget. Prof. C. Verhoef, hoogleraar Informatica
aan de Vrije Universiteit in Amsterdam, heeft daarvoor
enkele tamelijk eenvoudige formules verzameld waarmee
snel duidelijk wordt wat de kosten van een IT-project
zullen zijn. Tel bijvoorbeeld de volgende uitkomsten op:
wat kost een IT-er per dag, hoeveel IT-ers heb ik nodig en
hoe lang duurt dit project.Uitkomst: de kosten van het
project.

Verhoef gelooft niet dat veel organisaties zullen bezuinigen
p ICT. "Als het economisch slecht gaat, wil men vooral
bezuinigen p. Maar het zijn uiteindelijk niet veel
organisaties die echt heel veel minder uitgeven aan ICT.
Want het wordt ook steeds duurder. Het gaat er meer om
dat je kijkt he je het uitgeeft."

Hij heeft nog een paar eenvoudige tips, die tot flinke
besparingen kunnen leiden, zonder dat de kwaliteit van
de ICT daarvoor hoeft in te boeten.  "Begin ruim op tijd
met een project. Wie te laat begint aan een project met
een vaste einddatum is altijd vl duurder uit." En: "Houd
een project klein.  Te grote projecten kosten altijd te
veel."

Wonderbaarlijk

En dan is er nog een wonderbaarlijke wetenswaardigheid.
Verhoef:  "Interessant is dat je als je minder uitgeeft
aan IT zelfs iets beter gaat presteren dan als je meer
besteedt aan IT. Waarschijnlijk omdat je beter gaat
nadenken als je minder te besteden hebt. " (Tanja de
Vrede)

Weekblad 2002, week 48

Meer weten over de wondere wereld van ICT 
in Jip en Janneke taal? Ga dan naar de
knipselkrant van Chris Verhoef

Deze tekst is copyright SDU.  Niets van deze uitgave
mag zonder schriftelijke toestemming van de uitgever
worden overgenomen of worden gepubliceerd.