Stelling: Voer een wet op de ICT in

PDF Versie

Chris Verhoef, hoogleraar Informatica aan de Vrije
Universiteit: De oogst van succesvolle ICT-projecten
bij de rijksoverheid is mager. De faalkans des te
groter, getuige de recente miljoenenstrop rond
P-Direkt (centrale personeels- en salarisadministratie
voor de ministeries, red.). Neem een voorbeeld aan
de VS. Daar heeft de overheid, na een reeks van
blunders en verkwisting van publieke middelen,
wettelijk bepaald dat ICT-projecten aan strenge
criteria moeten voldoen.  Overheden die geen grip
hebben op hun werkprocessen, krijgen geen fiat. Op
die manier kun je je een hoop gestuntel met ICT
besparen waar we nu, als het te laat is, mee
geconfronteerd worden. Daar kan minister Pechtold
voor Bestuurlijke Vernieuwing wat van leren. De
grote voorstander van lastenverlichting doet het
op dit punt zelf niet goed. Als Nederland iets meer
regelgeving rond ICT zou hebben, kan ICT bijdragen
aan de vermindering van de administratieve lastendruk
op plaatsen waar juist een veelheid aan regels is.

Harry van Zon, directeur Innovatie en Informatie
Openbare Sector op het ministerie van Binnenlandse
Zaken:  Allereerst: de VS is Nederland niet. De
bureaucratie en de bestuursstijl zijn geheel anders.
Ik denk niet dat we in Nederland staan te springen
om het Amerikaanse overheidsmodel te kopieren.

Ten tweede: ik ben er geheel niet van overtuigd dat
de succesfactor van complexe overheids-ICT-projecten
in de VS groter is dan in Nederland. Wel hebben we
in Nederland de neiging ons meer te concentreren op
wat mis ging, en minder op wat er goed is gegaan.
Een ICT-wet, maar dan geent op de Nederlandse
overheidssituatie? Misschien. Er is inderdaad behoefte
aan meer afspraken over hoe we de informatiehuishouding
van de overheid inrichten. Daar wordt aan gewerkt.
De vraag is echter of er wetgeving nodig is om die
afspraken te formaliseren  daar zijn ook andere
middelen voor. Voorlopig lijkt een wet als Chris
Verhoef bedoeld het verkeerde middel: er is weinig
heil te verwachten van een centrale toetsing van de
grote ICT-projecten, met de daarbij onvermijdelijke
bureaucratische rompslomp. In de normale routine
worden in Nederland al contra-expertises uitgevoerd
op ICT-projecten van enige omvang. We doen dat hier
zelfs erg vaak En het gebeurt door deskundige
buitenstaanders. Mijns inziens werkt dat goed!
Wetgeving heeft hier geen toegevoegde waarde,
integendeel.

Maarten Haverkamp, Tweede-Kamerlid CDA:  Gebrek aan
sturing is naar mijn mening een van de belangrijkste
redenen voor het falen van (ICT-)projecten bij de
overheid. Vaak is niet duidelijk wie voor een
project verantwoordelijk is (of niet!), de daarbij
horende verantwoordelijkheden krijgt om resultaten
te boeken en de verantwoording draagt wanneer het
fout gaat. Dat komt doordat de Nederlandse overheid
grootschalige ICT-projecten nog te vaak bekijkt
vanuit een technologisch perspectief, terwijl de
uitdaging veel meer op een hoger niveau van
veranderingsmanagement en innovatie ligt. Omdat de
aandacht voor deze twee belangrijke domeinen niet
vanzelf ontstaat, kan het goed zijn als er regelgeving
komt die dit minimaal stimuleert, en wellicht zelfs
afdwingt. Zeker waar organisatie-grenzen worden
overschreden dient duidelijk op het gemeenschappelijk
belang gestuurd te kunnen worden, aangezien zonder
deze sturing organisaties het eigen belang voorop
zetten, met alle negatieve consequenties voor de
komst van een "Andere overheid."

Pieter van den Brand

Meer weten over de wondere wereld van ICT 
in Jip en Janneke taal? Ga dan naar de
knipselkrant van Chris Verhoef